Hoe je inkomen wordt beoordeeld bij een hypotheek
Wil je een huis kopen en vraag je een hypotheek aan? Dan kijkt de bank eerst naar je inkomen. Ze willen weten hoeveel je verdient en of dat stabiel is. Je loon moet vast, herhaalbaar, blijvend en aantoonbaar zijn. Dat klinkt ingewikkeld, maar het betekent simpelweg dat je salaris niet zomaar mag veranderen en dat je dit kunt aantonen met bijvoorbeeld loonstroken of je contract.
De bank beoordeelt elk onderdeel van je loon afzonderlijk. Een laag basissalaris kun je dus niet compenseren met een hoge bonus. Alleen het deel van je inkomen dat je zwart op wit hebt staan, telt mee. Mondelinge afspraken met je werkgever tellen niet mee.
Wat telt allemaal mee als loon?
Je vraagt je misschien af: wat ziet de bank allemaal als loon? Hieronder vind je een overzicht:
| Loononderdeel |
Telt mee? |
Voorwaarde |
| Basissalaris |
Ja |
In contract |
| Vakantiegeld |
Ja |
In contract |
| Vaste 13e maand |
Ja |
In contract |
| Vaste toeslagen |
Ja |
In contract |
| Bonussen/Overwerk |
Soms |
Gemiddelde 1-3 jaar |
| Onbelaste vergoedingen |
Nooit |
N.v.t. |
Loon dat binnenkort omhoog gaat
Krijg je binnenkort een salarisverhoging? Dan hangt het ervan af of deze verhoging al definitief is toegezegd. Kijk maar:
| Situatie |
Telt mee? |
Voorwaarde |
| Onvoorwaardelijk toegezegd |
Ja |
Op papier, vaste datum |
| Afhankelijk van goedkeuring |
Nee |
N.v.t. |
| Ingang na hypotheek |
Nee |
Huidig loon geldt |
Hoe kijkt de bank naar bonussen en overwerk?
Bonussen en overwerk zijn niet altijd gelijk. Daarom kijkt de bank naar het gemiddelde van de afgelopen jaren. Zo werkt het:
- De bank bekijkt je bonussen en overwerk van de afgelopen 2 tot 3 jaar.
- Zijn je bonussen elk jaar ongeveer gelijk? Dan telt het gemiddelde mee.
- Is je bonus flink gedaald (meer dan 30%) of was het eenmalig? Dan telt het meestal niet mee.
- Overwerk telt alleen als je dit regelmatig doet, niet als het incidenteel was.
- Bonussen die je werkgever naar eigen inzicht geeft, worden gemiddeld over meerdere jaren.
Voorbeeld: kreeg je de afgelopen drie jaar elk jaar €2.000 bonus? Dan telt de bank gemiddeld €2.000 per jaar mee. Was het één keer €5.000 en daarna niets meer? Dan telt het niet.
Wat je kunt lenen en wat je per maand betaalt
Hoeveel je kunt lenen, hangt niet alleen af van je inkomen. Ook de rente, je schulden en belastingvoordelen spelen een rol. Je inkomen bepaalt in welke groep je valt en hoeveel je aan woonlasten mag besteden. Banken gebruiken dit om je maximale hypotheek te berekenen. Ze kijken ook naar de rente en je vaste lasten. Het belastingvoordeel en de rentevaste periode bepalen uiteindelijk wat je netto per maand betaalt.
Wat een hoger inkomen doet met je leencapaciteit
Ga je meer verdienen? Dan mag je vaak een groter deel van je inkomen aan woonlasten besteden. Daardoor kun je meer lenen. Maar het verschil is meestal kleiner dan je verwacht. Door belastingregels en grenzen aan de hypotheekrenteaftrek stijgen je netto maandlasten minder hard. Banken gebruiken rekenmodellen die de stijging kunnen afvlakken.
Voorbeeld: je salaris stijgt met €500 per maand, maar je kunt misschien maar €200 extra lenen. Dat komt door de regels en de manier waarop banken rekenen.
Hoe woonquotes je budget beïnvloeden
Woonquotes bepalen welk deel van je inkomen je aan wonen mag besteden. Bij een hoger inkomen ga je naar een hogere groep en mag je meer uitgeven. Dit verschilt per huishouden en leeftijd. Koop je met NHG? Dan gelden dezelfde regels, maar zijn er extra voorwaarden, bijvoorbeeld over schulden. Banken passen de woonquote toe op je hele inkomen, maar de precieze tabellen zijn niet openbaar.
De rentevaste periode en je maximale hypotheek
De rente die je kiest, bepaalt hoeveel je kunt lenen. Kies je voor een lange rentevaste periode? Dan rekent de bank vaak met een hogere toetsrente. Daardoor kun je bij hetzelfde inkomen minder lenen. De toetsrente kan afwijken van de actuele rente. Banken zijn bij langere periodes meestal voorzichtiger.
Voorbeeld: bij een rentevaste periode van 10 jaar kan de bank rekenen met 5% toetsrente, terwijl de actuele rente 4% is. Daardoor valt je maximale hypotheek lager uit.
Meer lenen als je samen koopt
Koop je samen een huis? Dan telt het tweede inkomen meestal voor 90% mee. Hierdoor kun je samen meer lenen dan een alleenstaande met hetzelfde totaalinkomen.
Stel: jij verdient €40.000 en je partner ook. Samen kom je op €80.000. De bank telt dan jouw inkomen volledig mee en van je partner 90%. Zo kom je op een hoger toetsinkomen dan een alleenstaande met €70.000.
Schulden en andere verplichtingen drukken je voordeel
Heb je een studieschuld of andere leningen? Dan gaat een deel van je inkomen daar naartoe. Banken rekenen deze verplichtingen om naar een maandlast. Denk aan een DUO-schuld of private lease.
Voorbeeld: je maandlast stijgt door een loonsverhoging met €300, maar je DUO-schuld kost €200 per maand. Dan blijft er netto €100 extra over voor je hypotheek.
Stijgende kosten en wat je echt kunt betalen
Meer kunnen lenen betekent niet altijd dat je ook meer te besteden hebt. Hogere vaste lasten, zoals een hogere energierekening door een slecht energielabel, kunnen je extra ruimte snel opmaken.
Voorbeeld: je normlast stijgt met €150, maar je energiekosten gaan met €120 omhoog. Dan blijft er maar €30 over. Dit heeft direct invloed op je financiële ruimte.
Belastingvoordeel kan minder worden
De hypotheekrenteaftrek zorgt voor lagere netto lasten, maar het voordeel is begrensd en hangt af van je inkomen. Kom je door een loonsverhoging in een hogere belastingschijf? Dan wordt het belastingvoordeel kleiner. Je netto maandlast kan dus toch stijgen, ook al verdien je meer.
Wat als je inkomen wegvalt?
Een hoger inkomen is prettig, maar als het tijdelijk is, kan je situatie snel veranderen. Het is verstandig om een buffer te hebben van zes tot negen maanden aan woonlasten en vaste kosten. Banken kijken hier soms ook naar en rekenen met een lager inkomen om te beoordelen of je de lasten kunt dragen. Je kunt overwegen om minder te lenen of een langere looptijd te kiezen om risico’s te beperken.